Một trong những biện pháp quan trọng trong cuộc chiến chống lại các hành vi lừa đảo trên không gian mạng là tuyên truyền và nâng cao nhận thức của người dân. Bộ Công an đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực nhằm đạt được mục tiêu này. Cụ thể, cơ quan chức năng đã gửi tin nhắn định kỳ hàng tuần đến người dân, cung cấp thông tin về các thủ đoạn lừa đảo mới và tinh vi trên mạng internet.

Không chỉ dừng lại ở đó, Cục An toàn Thông tin và Truyền thông, thuộc Bộ Thông tin và Truyền thông, đã thiết lập một trang web chuyên dụng. Trang web này không chỉ cập nhật thông tin mới nhất về các loại hình lừa đảo mà còn hướng dẫn chi tiết cho người dân cách nhận diện tin giả, tin sai sự thật. Qua đó, người dân có thể chủ động bảo vệ mình và chuyển tiếp thông tin đến các cơ quan chức năng để xử lý triệt để.

Ông Lê Quang Tự Do, đại diện cho cơ quan chức năng, đã nhấn mạnh sự cần thiết của sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan báo chí trong công tác tuyên truyền. Theo ông, trong bối cảnh công nghệ phát triển không ngừng, việc đấu tranh chống lại các hành vi lừa đảo trên không gian mạng đòi hỏi sự nỗ lực và đồng bộ từ nhiều phía. Cơ quan báo chí đóng vai trò quan trọng trong việc giúp người dân nâng cao nhận thức, hình thành sức đề kháng trước các loại hình lừa đảo, từ đó góp phần xây dựng một môi trường mạng an toàn và lành mạnh.

Với những nỗ lực đang được tiếp tục đẩy mạnh, hy vọng rằng trong tương lai gần, người dân sẽ có thêm nhiều kiến thức và kỹ năng để phòng tránh các hành vi lừa đảo trên không gian mạng. Đồng thời, việc phối hợp giữa các cơ quan chức năng và cơ quan báo chí sẽ ngày càng chặt chẽ, mang lại hiệu quả cao trong công tác bảo vệ người dân và đảm bảo an ninh mạng.

Chiều ngày 24/7, tại cuộc Họp báo thường kỳ Quý II/2025 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử Lê Quang Tự Do đã cung cấp thông tin về những nỗ lực của Bộ trong việc ngăn chặn và gỡ bỏ các nội dung vi phạm trên các nền tảng mạng xã hội trong 6 tháng đầu năm 2025.

Theo ông Lê Quang Tự Do, trong 6 tháng qua, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã thực hiện việc chặn và gỡ bỏ hàng chục nghìn nội dung vi phạm trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, YouTube, TikTok, Apple và Google. Đáng chú ý, khoảng 30.000 tài khoản giả mạo đã được gỡ bỏ, tuy nhiên tình trạng tái diễn vẫn còn phức tạp và đòi hỏi sự quyết liệt hơn trong công tác này.

Cũng trong 6 tháng đầu năm, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã cấp mới nhiều giấy phép cho các mạng xã hội, trang thông tin điện tử, trò chơi điện tử. Đồng thời, Bộ cũng phối hợp với các cơ quan chức năng để xử lý các vi phạm trong quảng cáo thực phẩm, góp phần tạo ra một môi trường mạng an toàn và lành mạnh hơn.

Ông Lê Quang Tự Do nhận định rằng, thời gian qua, các hình thức lừa đảo trực tuyến đã gia tăng mạnh mẽ cả về quy mô và mức độ tinh vi. Nhiều tài khoản giả mạo đã xuất hiện ở nhiều lĩnh vực khác nhau, từ cơ quan Nhà nước, doanh nghiệp đến người nổi tiếng, với các thủ đoạn ngày càng tinh vi và có tổ chức.

Để ngăn chặn tình trạng lừa đảo ngày càng tinh vi trên không gian mạng, ông Lê Quang Tự Do cho biết, các cơ quan chức năng đã triển khai nhiều biện pháp quyết liệt. Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử đã triển khai các biện pháp kỹ thuật truy vết để chặn và gỡ bỏ các tài khoản giả mạo. Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cũng tăng cường tuyên truyền để nâng cao nhận thức của người dân về những rủi ro và cách phòng tránh lừa đảo trực tuyến.

Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, thuộc Bộ Công an đã gửi tin nhắn điện thoại đến từng người dân thông báo về những thủ đoạn mới lừa đảo trên các nền tảng xã hội, nhằm nâng cao cảnh giác và ý thức bảo vệ bản thân.

Tuy nhiên, ông Lê Quang Tự Do cũng nhấn mạnh rằng, các biện pháp kỹ thuật chỉ mang tính tạm thời, giải pháp lâu dài và bền vững vẫn là nâng cao ‘sức đề kháng’ của từng người dân trước các hình thức lừa đảo trực tuyến ngày một tinh vi. Ông cũng kêu gọi sự đồng hành của báo chí trong việc phát hiện, cảnh báo sớm các thủ đoạn lừa đảo tinh vi, góp phần ngăn chặn, hạn chế tối đa thiệt hại do lừa đảo mạng gây ra, cùng xây dựng một môi trường mạng an toàn, lành mạnh, đáng tin cậy.

Lừa đảo giả mạo shipper – một vấn đề nhức nhối trong thời đại giao dịch trực tuyến

Dù cơ quan chức năng liên tục cảnh báo và báo chí thường xuyên đăng tin về thủ đoạn lừa đảo giả mạo shipper, nhiều người vẫn trở thành nạn nhân của những kẻ gian manh. Những kẻ lừa đảo này đã lợi dụng triệt để tâm lý chủ quan của người tiêu dùng và sự thiếu cảnh giác trong giao dịch trực tuyến để chiếm đoạt tài sản.

Cảnh báo lừa đảo là một việc cần thiết để người dân nâng cao cảnh giác. Những chiêu lừa phổ biến mà kẻ gian sử dụng bao gồm gọi điện giả danh nhân viên giao hàng, đọc chính xác tên, số điện thoại và địa chỉ của khách để tạo sự tin tưởng, sau đó yêu cầu khách chuyển khoản vào tài khoản cá nhân với lý do phát sinh phí giao hàng hoặc phí bảo hiểm hàng hóa. Ngay khi nhận được tiền, đối tượng lập tức chặn liên lạc, khiến nạn nhân mất tiền và không nhận được hàng.

Một thủ đoạn khác của kẻ lừa đảo là đánh vào sự lo sợ của nạn nhân bằng cách thông báo đã chuyển nhầm tài khoản ‘hội viên shipper’. Đối tượng nói rằng nếu không hủy dịch vụ, tài khoản sẽ bị trừ từ 2 đến 3,5 triệu đồng mỗi tháng. Trong tình huống căng thẳng này, nhiều người làm theo yêu cầu, nhấp vào liên kết lạ hoặc cung cấp mã OTP để ‘hủy dịch vụ’, vô tình mở đường cho kẻ gian chiếm đoạt tiền và thông tin cá nhân.

Nguyên nhân người dân dễ sập bẫy là do tình trạng rò rỉ dữ liệu cá nhân, tâm lý sợ mất đơn hàng, vội vàng nhận hàng khi bận rộn và sự chuyên nghiệp của những kẻ lừa đảo. Chúng sử dụng giọng nói tự tin, thuật ngữ chuyên ngành vận chuyển, thậm chí gửi hình ảnh giả mạo nhân viên giao hàng hoặc phiếu giao hàng để củng cố lòng tin của khách.

Để nhận biết và phòng tránh, người tiêu dùng cần lưu ý rằng nhân viên giao hàng chính thống không bao giờ yêu cầu khách hàng chuyển khoản vào tài khoản cá nhân trước khi nhận hàng. Nếu gặp tình huống yêu cầu đóng phí bổ sung hoặc cung cấp mã OTP để hoàn tất giao dịch, người mua phải lập tức dừng lại và xác minh thông tin qua ứng dụng chính thức của đơn vị vận chuyển.

Khi bị lừa, người dân cần giữ lại toàn bộ bằng chứng, trình báo cơ quan công an gần nhất hoặc liên hệ với các đường dây nóng để được hỗ trợ xử lý. Chỉ có sự cảnh giác và hợp tác của người dân mới có thể giúp ngăn chặn những kẻ lừa đảo và tạo ra một môi trường giao dịch trực tuyến an toàn hơn.

Công an thành phố Hồ Chí Minh gần đây đã phát hiện và giải cứu nhiều trường hợp lừa đảo “bắt cóc online” nhắm vào học sinh và sinh viên. Mặc dù nhiều nạn nhân có kiến thức về công nghệ, nhưng sự thiếu kỹ năng nhận diện chiêu trò lừa đảo đã khiến họ trở thành mục tiêu của các đối tượng lừa đảo.

Một trường hợp điển hình gần đây là của sinh viên L.T.K.Y (sinh năm 2004, ngụ phường Bảy Hiền, thành phố Hồ Chí Minh). Y nhận được cuộc gọi điện thoại từ người tự xưng là nhân viên giao hàng Shopee, yêu cầu kết bạn trên Zalo. Sau đó, một người mặc sắc phục Công an đã gọi video qua Zalo, nói rằng Y liên quan đến một đường dây ma túy và rửa tiền. Người này yêu cầu Y cài phần mềm “Zoom Workplace” và đăng nhập theo mã riêng để “làm việc nội bộ”. Trong quá trình “làm việc”, các đối tượng đã biết Y muốn đi du học Mỹ và yêu cầu Y chuyển khoản tổng cộng hơn 800 triệu đồng vào tài khoản ngân hàng mà chúng chỉ định để “chứng minh tài chính”.

Các đối tượng lừa đảo thường tiếp cận nạn nhân thông qua tin nhắn, cuộc gọi hoặc video call. Chúng giả danh cán bộ Công an, nói rằng đang xử lý vụ án liên quan đến nạn nhân như rửa tiền, buôn bán ma túy, gian lận tài chính… Qua đó, chúng cố gắng tạo ra sự hoang mang và sợ hãi trong tâm lý người bị hại. Khi nạn nhân bắt đầu lo sợ, chúng liền yêu cầu người đó “hợp tác điều tra” bằng cách rời khỏi nơi ở, đến thuê một phòng khách sạn hay nhà nghỉ, ở yên một chỗ.

Thượng tá Lê Duy Sâm, Phó Trưởng phòng Cảnh sát hình sự, Công an thành phố Hồ Chí Minh, đã cảnh báo rằng học sinh, sinh viên và người trẻ cần trang bị cho mình kỹ năng nhận diện chiêu trò lừa đảo và cảnh giác cao độ trước mọi yêu cầu bất thường qua mạng. Ông cũng nhấn mạnh rằng đừng để “màn hình điện thoại” trở thành công cụ dẫn dắt cuộc đời bạn rơi vào tay kẻ xấu.

Công an thành phố Hồ Chí Minh đã giải cứu nhiều nạn nhân trong các vụ lừa đảo “bắt cóc online” và cảnh báo người dân cần cẩn thận khi nhận được các cuộc gọi hoặc tin nhắn lạ. Bất kỳ cuộc gọi nào mạo danh cán bộ Công an, Viện Kiểm sát, yêu cầu cài phần mềm, chuyển tiền hoặc thuê khách sạn… đều là lừa đảo. Do đó, người dân cần nâng cao cảnh giác và không nên thực hiện theo các yêu cầu đáng ngờ.

Như vậy, việc trang bị kỹ năng nhận diện và phòng chống lừa đảo online là rất quan trọng, đặc biệt là đối với học sinh, sinh viên và người trẻ. Công an thành phố Hồ Chí Minh cũng kêu gọi người dân nếu gặp phải các tình huống nghi vấn hoặc bị lừa đảo, hãy nhanh chóng liên hệ với cơ quan chức năng để được hỗ trợ và giải quyết.

ANTV đã có bài viết về các vụ việc lừa đảo online và cách phòng chống. Mọi người có thể tham khảo để nâng cao cảnh giác và bảo vệ bản thân.

Tuổi trẻ Hưng Yên tiên phong trong chiến dịch ’30 ngày đêm cao điểm’ hỗ trợ người dân chuyển đổi số. Với mục tiêu giúp người dân nắm bắt kiến thức và kỹ năng công nghệ trong thời đại chuyển đổi số, Đoàn Thanh niên tỉnh Hưng Yên đã phát động chiến dịch ’30 ngày đêm cao điểm’ mở các lớp ‘Bình dân học vụ số’ trên toàn tỉnh. Chiến dịch này nhằm giúp người dân, đặc biệt là những người cao tuổi và nông dân, có thể tiếp cận và sử dụng hiệu quả các dịch vụ công trực tuyến và công nghệ số.

Tại xã Vũ Tiên, một lớp học đặc biệt đã được tổ chức với những ‘giảng viên’ là các đoàn viên thanh niên và học viên là nông dân, người cao tuổi, thậm chí cả những người chưa từng sử dụng công nghệ. Ông Trần Xuân Nghiêm, 67 tuổi, một học viên của lớp học này cho biết: ‘Trước đây, chúng tôi không biết đến những công nghệ này và tưởng rằng nó rất khó. Nhưng giờ được hướng dẫn tận tay, mới thấy mình cũng có thể làm được.’ Lớp học ‘Bình dân học vụ số’ không chỉ giúp người dân nắm bắt kiến thức công nghệ mà còn giúp họ cảnh giác với các hình thức lừa đảo trên mạng.

Em Trần Minh Thư, một đoàn viên thanh niên cho biết: ‘Tham gia lớp học này, em cùng các anh, chị đoàn viên đến từng nhà, từng xóm để hướng dẫn người dân cách sử dụng điện thoại thông minh, cài đặt ứng dụng VNeID, tra cứu thông tin dịch vụ công và cảnh giác với các hình thức lừa đảo trên mạng.’ Anh Trần Quốc Vấn, Bí thư Đoàn Thanh niên xã Vũ Tiên cho biết: ‘Đoàn Thanh niên xã đã lựa chọn những hạt nhân tiêu biểu tham gia các đội hình ‘Bình dân học vụ số’ để hỗ trợ chuyển đổi số cho các bác lớn tuổi, những người còn hạn chế về công nghệ.’

Chiến dịch ’30 ngày đêm cao điểm’ mở lớp ‘Bình dân học vụ số’ đang được triển khai đồng loạt trên toàn tỉnh Hưng Yên. Tại xã Quỳnh Phụ, ngày 12/7 vừa qua, lớp học đầu tiên đã thu hút 200 người dân lớn tuổi tham gia. Anh Nguyễn Phú Tuấn Anh, Bí thư Đoàn thanh niên xã Quỳnh Phụ cho biết: ‘Đoàn thanh niên xã đã thành lập 4 tổ với 200 đoàn viên, thanh niên trực tiếp hướng dẫn người dân tại Trung tâm Phục vụ hành chính công của xã và đến từng hộ dân.’

Tỉnh đoàn Hưng Yên đã thành lập hơn 1 nghìn đội thanh niên xung kích, huy động hơn 20 nghìn lượt đoàn viên tham gia hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Anh Thiệu Minh Quỳnh, Bí thư Tỉnh đoàn cho biết: ‘Với tinh thần ‘Đâu cần thanh niên có, đâu khó có thanh niên’, từ ngày 7/7 đến nay, đã có hơn 180 nghìn người dân tỉnh Hưng Yên được tuyên truyền, hướng dẫn dịch vụ công trực tuyến và tiếp cận với các lớp học ‘Bình dân học vụ số’. Chúng tôi hy vọng rằng, thông qua chiến dịch này, sẽ giúp người dân tỉnh Hưng Yên tiếp cận được với công nghệ số và cải thiện chất lượng cuộc sống.’

Thông qua chiến dịch ’30 ngày đêm cao điểm’, Đoàn Thanh niên tỉnh Hưng Yên đã thể hiện vai trò tích cực trong việc hỗ trợ người dân chuyển đổi số. Với sự tham gia của các đoàn viên thanh niên, người dân tỉnh Hưng Yên đã được hướng dẫn và hỗ trợ để có thể sử dụng hiệu quả các dịch vụ công trực tuyến và công nghệ số. Chiến dịch này cũng thể hiện sự quan tâm của Đoàn Thanh niên tỉnh Hưng Yên đối với việc nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, đặc biệt là những người còn hạn chế về công nghệ.

Cảnh báo về thủ đoạn lừa đảo ‘bắt cóc online’ nhắm vào học sinh, sinh viên và những người có trình độ

Phòng Cảnh sát hình sự, Công an TP Hồ Chí Minh đã phát cảnh báo về một thủ đoạn lừa đảo mới gọi là ‘bắt cóc online’, nhắm vào học sinh, sinh viên và những người có trình độ. Theo đó, các đối tượng lừa đảo thường tiếp cận nạn nhân thông qua tin nhắn, cuộc gọi hoặc video call, giả danh là cán bộ Công an đang xử lý một vụ án liên quan đến nạn nhân.

Quá trình lừa đảo diễn ra tinh vi khi các đối tượng yêu cầu nạn nhân ‘hợp tác điều tra’ bằng cách rời khỏi nơi ở, đến thuê một phòng khách sạn hay nhà nghỉ ở yên một chỗ. Sau đó, chúng chiếm đoạt tài khoản Zalo, Facebook và yêu cầu nạn nhân không nghe điện thoại, không liên lạc với bất kỳ ai, kể cả người thân.

Nạn nhân sau khi bị cô lập hoàn toàn sẽ làm theo mọi chỉ dẫn của kẻ lừa đảo. Chúng điều khiển từ xa, yêu cầu nạn nhân thực hiện các hành vi phục vụ cho âm mưu đòi tiền chuộc từ gia đình.

Thượng tá Lê Duy Sâm, Phó trưởng Phòng Cảnh sát hình sự, Công an TP Hồ Chí Minh cho biết, cần phải hiểu rõ rằng Công an không làm việc qua mạng xã hội, không yêu cầu công dân chuyển tiền để phục vụ điều tra. Nếu ai đó gọi điện mạo danh cán bộ Công an, Viện Kiểm sát, yêu cầu cài phần mềm, chuyển tiền, thuê khách sạn… thì chắc chắn là lừa đảo.

Học sinh, sinh viên, người trẻ cần trang bị cho mình kỹ năng nhận diện chiêu trò lừa đảo, cảnh giác cao độ trước mọi yêu cầu bất thường qua mạng.

Nhiều vụ lừa đảo ‘bắt cóc online’ đã được giải cứu

Trong vài tháng gần đây, cơ quan Công an đã phát hiện và giải cứu nhiều vụ lừa đảo ‘bắt cóc online’. Điều đáng nói, nạn nhân phần lớn là sinh viên các trường đại học, cao đẳng, những người có trình độ, sử dụng công nghệ thành thạo, nhưng lại thiếu kỹ năng phản ứng trước các hành vi lừa đảo không phải là mới.

Cụ thể, vào ngày 5/7, một sinh viên L.T.K.Y. (SN 2004) nhận được cuộc gọi điện thoại tự xưng nhân viên giao hàng Shopee yêu cầu kết bạn Zalo. Sau đó, một người mặc sắc phục Công an gọi video vào Zalo nói Y. liên quan đường dây ma túy và rửa tiền. Người này yêu cầu Y. cài phần mềm ‘Zoom Workplace’ và đăng nhập theo mã riêng để ‘làm việc nội bộ’. Quá trình ‘làm việc’, các đối tượng biết Y. muốn đi du học Mỹ nên yêu cầu em chuyển khoản tổng cộng hơn 800 triệu đồng vào tài khoản ngân hàng chúng chỉ định để ‘chứng minh tài chính’.

Trước đó, vào ngày 11/5, Phòng Cảnh sát hình sự đã giải cứu một nam sinh (SN 2007) cũng bị ‘bắt cóc online’ tại một khách sạn, gia đình em đã chuyển khoản 200 triệu đồng cho nhóm lừa đảo để chuộc.

Ngày 26/6, Phòng Cảnh sát hình sự cũng giải cứu một nam sinh (SN 2006), em này đã chuyển khoản 51 triệu đồng đến tài khoản ngân hàng do nhóm lừa đảo chỉ định trước khi được giải cứu.

Chuyên gia cảnh sát hình sự khuyến cáo người dân cần tỉnh táo và cẩn trọng khi nhận được các cuộc gọi lạ, đặc biệt là những yêu cầu chuyển tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Người dân cần trực tiếp đến cơ quan Công an để được hỗ trợ và giải quyết khi gặp phải các tình huống tương tự.

https://antvng.vn/tintuc/2022/07/canh-bao-thu-doan-lua-dao-bat-coc-online-truc-tuyen.html

Thời gian gần đây, một thủ đoạn lừa đảo mới đã xuất hiện trên mạng xã hội, khi các đối tượng lợi dụng hình ảnh và thông tin của những người đang đi làm, học tập xa nhà để lập tài khoản Facebook ảo. Chúng sau đó sẽ nhắn tin cho người thân với nội dung bị bắt cóc, nhằm mục đích lừa đảo. Mặc dù thủ đoạn này không mới, nhưng nó vẫn đang diễn ra và gây ra nhiều lo ngại, đặc biệt là khi mạng xã hội đang trở thành một “mảnh đất màu mỡ” cho các đối tượng lừa đảo.

Tình trạng mạo danh, lấy cắp thông tin người thật, đặc biệt là người trẻ tuổi, xa gia đình đang bùng phát trên mạng xã hội. Các đối tượng thường chọn những nạn nhân ít khả năng kiểm tra trực tiếp với gia đình hoặc ở đất nước khác, dễ bị “nhận diện nhầm” qua Facebook. Sau khi tìm được hình ảnh và thông tin công khai của một người, các đối tượng sẽ lập tài khoản ảo sử dụng chính tên, ảnh đại diện của nạn nhân.

Quá trình lừa đảo bắt đầu khi đối tượng từ tài khoản Facebook ảo chủ động kết bạn, nhắn tin với người thân, bạn bè của nạn nhân. Nội dung tin nhắn thường rất cấp bách, chẳng hạn: “Hiện tại mình đang bị bắt cóc ở nước ngoài”, “Nếu mình hỏi vay tiền, xin thông tin là do mình bị ép”, “Các bạn báo công an giải cứu mình”. Chúng còn nhắn nhiều lần với các câu từ thân mật, gần gũi nhằm tạo thêm sự tin tưởng, khiến người thân mất bình tĩnh và dễ làm theo yêu cầu.

Các chuyên gia an ninh mạng khuyến cáo người dùng tuyệt đối không chuyển tiền, không chia sẻ thông tin quan trọng khi nhận được yêu cầu từ tài khoản Facebook lạ dù mang tên hoặc ảnh quen thuộc. Để phòng tránh, hãy kiểm tra kỹ thông tin tài khoản liên lạc: thời gian tạo tài khoản, lịch sử bài đăng, cách xưng hô và nội dung trao đổi. Chủ động gọi điện xác minh qua số điện thoại cũ, hỏi bạn bè hoặc đồng nghiệp của người bị mạo danh để xác thực tình hình trước khi thực hiện bất kỳ yêu cầu nào.

Khi nhận được các tin nhắn có nội dung bất thường như bị bắt cóc, bị ép chuyển tiền, người thân cần bình tĩnh, không làm theo ngay mà báo cho cơ quan chức năng, công an khu vực để được hướng dẫn, hỗ trợ kiểm tra. Mới đây, Công an tỉnh Quảng Ninh thông tin, vừa kịp thời hỗ trợ gia đình chị N.T.L thoát khỏi một vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản qua mạng.

Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao cũng cho biết Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia đã đề nghị chính quyền địa phương đảm bảo điều kiện sinh hoạt cho 140 công dân Việt Nam và phối hợp hoàn tất thủ tục xác minh nhân thân ban đầu. Bên cạnh đó, các chuyên gia an ninh mạng cũng cảnh báo về việc Google Gemini for Workspace có thể bị hacker khai thác để tạo ra các bản tóm tắt email trông hợp pháp nhằm dẫn người dùng đến các trang lừa đảo.